Om te beginnen bij het begin
Om te beginnen bij het begin
‘Ik kies voor de kunst. De wil is alles,’ zegt Charley Toorop in Zittend Meisje. De onzekerheid die actrice Chris Thys er subtiel in laat doorklinken is veelzeggend. De dag na de première zit ze, nauwelijks ervan bijgekomen, aan tafel om te vertellen over de vrouw van de wereld die ze al weken wil doorgronden. Twijfelkonten zijn het, al die kunstenaars en juist dat maakt ze interessant. “Weer een doek en nog een. Altijd moet het beter.” Ook Mallems is gevoelig, zeker voor kritiek in deze dagen. Niet dat hij daar niet tegen kan maar je merkt dat hij zich verantwoordelijk voelt voor zijn spelers. Het publiek moet het festival omarmen en goede recensies zijn belangrijk maar het gaat toch vooral om het artistieke proces en dat is kwetsbaar. Zelfs Decleir, imposant van postuur en met die prettige bescheidenheid die veel Vlamingen eigen is, oogt ietwat verlegen. Ondanks –of veeleer dankzij?- zijn indrukwekkende palmares. We praten over Under Milk Wood, de legendarische tekst van Dylan Thomas in die meesterlijke vertaling van Hugo Claus.
De tekst die hem terug naar het theater bracht, die –zoals hij het zelf formuleert- schreeuwt om gezegd te worden, dus toen Koen De Sutter hem benaderde zei hij meteen ja. Maanden zijn ze ermee bezig geweest, lang en intens. Aftasten en uitproberen, telkens opnieuw, om een voorstelling te krijgen die van het papier af komt. ‘Lezen en voordragen zijn verschillende ervaringen,’ zegt De Sutter, en we praten over de taalrijkdom van Claus, de muzikaliteit van de tekst, het proeven van woorden in zinnen die moeten ademen omdat elk woord ertoe doet. ‘Door de voorstellingen te spelen voor publiek,’ zegt Jan Decleir, ‘doen we elke dag nieuwe ontdekkingen. Daar gaat het om, dát zijn de wezenlijke momenten.’ Er zitten verfspatters op z’n hemd maar het zijn nu woorden die hij schildert. Een ode aan Claus? ‘Het begin van een ode’, zegt de acteur. Er komt nog meer? Hij zwijgt. Langdurig en betekenisvol.
‘Om te beginnen bij het begin:’
Hij lacht de stilte weg en knipoogt.
Nazomertafelen
Zeeuws Tijdschrift 5/6 2009, fragment
ZNF Nazomertafel 2009
